de nieuwe achterhoek


Dit week-end is een groep studenten in Doetinchem aan de slag om een concept te maken voor de toekomst voor De Achterhoek. Ik ben er zojuist geweest en de sfeer is bijzonder inspirerend. De studenten zitten in een klein kasteeltje, De Kelder, achter het Slingelandziekenhuis. Ze werken daar, onder leiding van docent bij ICA Guido Crolla, 2keer (oud studenten van ICA) en Lollypop aan het concept. Ze zetten zoveel mogelijk al meteen on-line, zodat je bijna life kunt volgen waar ze mee bezig zijn. In 4 dagen wordt het concept gemaakt en morgenavond wordt het gepresenteerd aan de gemeente. Ik vroeg aan Ezgi van 2keer waarom de studenten mee doen en zij gaf aan dat het voor hen voldoende is dat ze gehoord worden en dat hun stem telt. Is dat niet fantastisch? Ik vind het ook heel bijzonder dat een aantal mensen van de gemeente hier zo actief bij betrokken is. Zo kookt vanavond de directeur Strategie van de gemeente Doetinchem (Johan Veltkamp) voor de studenten. Ik heb al stiekem naar de eerste resultaten mogen kijken van de afgelopen dagen. Ik raad iedereen aan om een kijkje te nemen op de website van De Nieuwe Achterhoek. Nog los van de inhoud van de bijeenkomst is deze manier van werken, naar mijn idee, DE manier om in een heel korte tijd nieuwe initiatieven van de grond te krijgen.
start van het nieuwe schooljaar
Hi Masja,
Inmiddels hebben we de eerste lesweek weer gehad. Het is altijd zo’n hectiek in de eerste weken. Dat zal bij jou niet anders zijn: inschrijvingen, introductie, roostering, enz. enz.
Wellicht is het aardig om lezers die niet uit het onderwijs komen eens mee te nemen in waar je zo de eerste weken mee bezig bent. Ik ben benieuwd of jij dat ook herkent. Als ik terugkom van vakantie kijk ik altijd eerst even in de mail of er geen ernstige dingen zijn gebeurd (doe ik trouwens tijdens de vakantie ook altijd wel even via de mail, en als het echt ernstig is word ik natuurlijk ook gebeld). Ik bedoel dan ongelukken met studenten of collega’s, ziekte, en zo. Er is natuurlijk altijd wel iets als je met zoveel mensen werkt. Vlak na mijn terugkomst van vakantie is de vrouw van een van onze collega’s overleden. Ze was al lang ziek, maar het blijft natuurlijk een drama. Dit soort gebeurtenissen relativeert dan ook wel weer alle andere problemen waar je zo dagelijks tegenaan loopt.
Wat het werk betreft ben ik natuurlijk altijd heel nieuwsgierig naar de inschrijvingen. Meer dan alleen nieuwsgierigheid alleen want het heeft ook een grote impact op de indeling van je groepen en de inzet van docenten. In het ergste geval (of moet ik zeggen gunstigste?) gooit het je hele rooster overhoop omdat je zoveel extra studenten hebt. Dat laatste was het geval bij ICA en civiele techniek. Wel lastig, want je kan niet zomaar nieuwe docenten inzetten, omdat daar niet altijd het geld voor is. Voor de buitenstaanders: het onderwijs werkt met een zgn. T-2 financiering en dat houdt in dat je pas twee jaar later het geld krijgt voor de studenten van dat moment. Als je groeit, moet je die groei dus voorfinancieren. Voor de faculteiten GGM en Economie speelt dit volgens mij altijd nog meer omdat die sterker groeien.
Alhoewel de voorlopige inschrijfcijfers nog niet echt een grote groei laten zien, blijkt uit het ‘koppen tellen’ in de klassen wel degelijk een groei te zijn bij al onze opleidingen. Zelfs autotechniek en werktuigbouwkunde, waar het voor de vakantie leek dat er terugloop zou zijn, lijken te zijn gegroeid dit jaar. En dat is natuurlijk een mooie ontwikkeling voor de techniek.
Dit jaar hadden we bij onze faculteit meer werk aan de opening van het cursusjaar dan anders, omdat ook ons nieuwe gebouw is geopend. We zijn dolgelukkig met ons nieuwe gebouw voor Engineering. Het past helemaal in het speerpunt met duurzaamheid. We hebben nu ook een groot zonnepaneel bij de ingang staan dat ons gedeeltelijk voorziet van energie, maar ook gebruikt wordt in het onderwijs. Natuurlijk kwamen ook veel projecten van onze studenten die betrekking op duurzaamheid aan bod. De tuktuks, zijn daar natuurlijk een mooi voorbeeld van. Cramer suggereerde in een interview met Science Guide zelfs dat de overwoog om ze in Den Haag in te zetten. Nou, dat zal wel niet zo’n vaart lopen maar je weet maar nooit! opening gebouw
Volgende week starten we met de kenniswerkers vanuit PDE en Nooteboom bij de HAN. Ze gaan werken aan een auto op waterstof. Ook daar zijn we heel trots op. Het is het bewijs dat we nu ook serieus genomen worden op onderzoeksgebied.
Er valt nog een heleboel meer te vertellen, maar hier houd ik het voor nu even op. Tot snel.
Ella
Th!nk
Hi Masja,
Vrijdagochtend hadden wij de duurzaamheidscaravaan van Urgenda op bezoek. Alhoewel we in eerste instantie niet op de agenda stonden van Urgenda is het Tinus Hammink toch gelukt dat ze nog even langs kwamen. Urgenda bezoekt duurzame regio’s in Nederland en laat zich door de provincie rondrijden in Th!nk, een electrisch aangedreven auto, langs allerlei plekken waar innovaties plaats vinden op het gebied van duurzaamheid. Vrijdag dus bij ons bij Autotechniek. Hieronder een paar fotootjes van de presentatie van Rob van Beek bij onze ecomarathonwagens over het project Smile, een speciale klas voor Autotechniek gericht op duurzaamheid.

urgenda

urgenda
Ook Frits Schulteiss hield een mooi verhaal over zijn expertisecentrum duurzaam bouwen, waarna de delegatie door Menno Mets en Jeroen Visser, twee oud studenten die nu bij het lectoraat Automotive werken, werden rondgeleid langs alle duurzame projecten bij Autotechniek. De kwaliteits van de foto’s houdt niet over, maar het geeft je toch een beetje een idee.

- Menno Mets en Jeroen Visser
Vanwege veel drukke bezigheden vandaag laat ik het hier even bij.
Aangekomen in Boston
Hi Masja,
Op mijn eigen horloge is het nu 5.51 uur. Het nieuwe tijdritme heb ik blijkbaar nog niet helemaal te pakken. Gisteren om 9 uur naar bed gegaan, van een reis die in totaal toch meer dan 12 uur duurde. En natuurlijk 6 uur tijdsverschil. Maar die tijd hebben we nuttig kunnen gebruiken. Alhoewel Janne en ik niet naast elkaar in het vliegtuig konden zitten hebben we toch kans gezien om een aantal ideeen verder uit te werken. Tot ergernis van de stewardessen omdat we daardoor regelmatig het gangpad blokkkeerden. Verder heb ik veel gelezen in het boek Fab van Neil Gershenfield. Robert Holwerda, die ik vorige week nog uitgebreid ter voorbereiding heb gesproken, had al aangegeven dat dat boek een mooi inspiratiebron is voor de plannen die we o.a. met de ontwerpfabriek hebben bij onze faculteit. Dat blijkt inderdaad het geval te zijn. In zijn boek geeft hij aan hoe verbaasd hij was dat er geen goede opleidingen bestaan die op theoretisch hoog niveau werken en daarnaast ook leerlingen en studenten met hun handen laten werken. Geinspireerd door de ontwikkeling van mainframe computers naar personal computers, dacht hij dat het ook mogelijk moest zijn om massafabricage te transformeren naar ‘personal fabricators’ (PF’s). Hij begon met een werkgroep ‘How to make almost anyything’ wat een razend groot succes werd. In de link heb ik een voorbeeld gegeven van de projecten die een klas van ‘How to make almost anything’ heeft gemaakt. Hij vond het opvallend dat studenten van allerlei disciplines zich hadden aangemeld (biologen, kunstenaars, architecten, electrotechnici, informatici, …). Het zijn allemaal studenten die ‘like me, never fit into the artificial separation of computer science from physical science’. Hij was niet alleen verbaasd dat er zo veel studenten kwamen met realatief weinig technische kennis, maar ook dat ze niet in de eerste plaats kwamen voor onderzoek. Ze wilden graag zelf iets maken. En hieruit is het fablab ontstaan.
In zijn boek beschrijft hij ook hoe het leerproces vooral wordt gedreven door de vraag naar kennis, waarbij studenten veel van elkaar leren. Hij beschrijft dit als ‘an intellectual pyramid scheme’. Ook interessant vind ik zijn ideeen over ‘how to unmake almost anything’, waarmee hij aangeeft dat het ook mogelijk moet zijn om alles wat je maakt in dezelfde stappen weer af te breken zodat je het oorspronkelijke materiaal weer terug krijgt. Hier lees ik verder weinig over in zijn boek, maar als dat lukt is het natuurlijk razend interessant als je het hebt over duurzaamheid. Misschien komen we er deze week nog wel aan toe om hier iets meer over te horen.
Al bij al maakt me dit nog enthousiaster om onze ontwerpfabriek (die gebaseerd is op de fab lab gedachte) te starten. Heel veel ontwikkelingen waarmee we bezig zijn bij onze faculteit komen daarin bij elkaar: het multidisciplinair werken waarvan Peter Senge ons vorig jaar leerde dat dit de toekomst is van de ingenieur in het westen (Angelsaksische landen en Europa), het scenario based design (dat Rober Holwerda momenteel aan het uitwerken is als onderzoeksspeerpunt voor FT, en waarover we het met De Waag hebben gehad) om te komen tot beter opgeleide ingenieurs. En natuurlijk ook het interessant maken van techniek voor mensen die van huisuit niet die affiniteit hebben (zie Technologie en Samenleving), waarvan het fablab laat zien dat dat kan als je maar aansluit bij hun interessegebieden. En daar sluit natuurlijk ook weer de ontwikkeling bij aan waarmee we bezig zijn met de Pabo’s, namelijk de Pico-crickets en Scratch, via de Life-long-kindergarten-groep van Mitchell Resnick.
Janne en ik hebben in het vliegtuig vooral gebrainstormd hoe we deze verschillende ontwikkelingen in een klein model kunnen weergeven. Hierover willen we het vandaag ook hebben met Glorianna Davenport waar we vanmiddag naar toe gaan.

En gisteravond natuurlijk gezellig afgesloten met een glas wijn in het Kendall hotel waar we logeren, om de hoek bij MIT.
Wordt vervolgd.
Ella
open dag
Hi Masja,
Afgelopen zaterdag ben ik even langs gegeaan op de open dag op de Kapittelweg en in het Gymnasion in Nijmegen. Wat was het een prettige en goede sfeer. Mijn schoonmoeder was meegegaan. Zij is 73 jaar maar nog op en top fit. Ze heeft vroeger altijd voor de klas gestaan en is nog steeds heel betrokken bij jonge mensen. Zij was helemaal perplex over de campus in Nijmegen. Er is daar inderdaad wel veel veranderd de afgelopen jaren. Ook leuk dat de universiteit en het hbo daar bij elkaar zitten. En in 2011 dus ook het MBO met het Technovium. Je schreef in je blog dat het voor leerlingen zo moeilijk is om te kiezen. Dat kan ik me wel voorstellen. Er is echt zoveel om uit te kiezen. Dat zag je zaterdag ook weer eens. Ik zou het zelf eerlijk gezegd ook niet weten als ik nu zou moeten kiezen. Vorige week sprak ik iemand uit het bedrijfsleven in verband met Technologie en Samenleving. Hij vertelde dat hij een zoon heeft in 5HAVO die het ook nog helemaal niet weet. En heel veel studenten switchen nog in het eerste jaar. Hij suggereerde dat we iedereen die in de eerste week start nog eens persoonlijk naar de keuzemotieven te vragen en eventueel te helpen om alsnog van richting te veranderen. Ik vond dat eigenlijk niet zo’n slecht idee. In de eerste week kan je nog makkelijk veranderen. En wellicht staat een aantal studenten als ze echt beginnen met hun studie meer open voor een dergelijk gesprek dan voor de zomervakantie. Wat vind jij daarvan?
Deze week gaat, hoop ik, onze technieksite over duurzaamheid online. Hierop hebben we alle projecten staan van studenten die over duurzaamheid gaan. En dat blijken er behoorlijk wat te zijn. Zodra de link er is en hij online is laat ik het je weten. Ondertussen heeft Hans Mestrum weer heel veel nieuwe films online gezet. Gisteren was hij ook bij de High Tech Challenge. Ik ben zelf ook even gaan kijken. Wat knap wat die derdeklassers in het VO al allemaal kunnen maken! En leuk dat Hans het er dan zo snel op zet.
Wel, ik wens je verder een fijne week. En tot gauw.
Ella
het belooft een mooie lentedag te worden
Hi Masja,
Deze week bij een bijeenkomst van Cool Region geweest. Een uitgebreide discussie gehad over hoe we de regio hier nog beter op de kaart kunnen zetten. Ze hebben een prachtige site. Ken je die? www.coolregion.nl. Binnenkort komt er een apart onderdeel ‘gate-to-science’ bij die expliciet gericht is op de beta-opleidingen in de regio. Het was een boeiende bijeenkomst met allerlei creatieve ideeen. Soms denk ik dat we hier ook wel wat te bescheiden zijn. Zeker als je dat vergelijkt met het westen van het land.
Zo houdt onze lector Guido Bakema regelmatig lezingen in het buitenland. Van zijn laatste lezing in Indonesie bracht hij een spandoek mee dat dan aan de buitenkant van de universiteit wordt opgehangen zodat iedereen in de omgeving ziet dat er een buitenlandse gast is. Ik heb er een foto van gemaakt zodat je een beetje kan zien wat het effect is. Ziet dat er niet grappig uit? Daar kunnen wij ook nog wel wat van leren.
In mei gaat er weer een delegatie van de HAN naar WUHAN. Een van de docenten de trekker van het expertisecentrum duurzaam bouwen, Frits Schulteiss gaat mee om daar een presentatie te houden over duurzaam bouwen. De mensen die er geweest zijn, zijn enorm onder de indruk van wat er allemaal gebeurt. De vooruitgang gaat er zo snel. Ik schreef al eens eerder over het boekje over Shanghai van Carolijn Visser. Zou er dolgraag zelf ook een keer naar toe gaan om het met eigen ogen te zien.
Verder zijn we druk bezig met de voorbereiding van Technologie en Samenleving. Het lukte me niet op de pdf te downloaden. Dus ik zet hieronder maar even het Word-bestand. Het ziet er niet zo mooi uit, maar je kunt dan wel lezen waar we mee bezig zijn.
Nieuw in Arnhem!
Gezocht: creatieve geesten
en managers in de dop
Met ingang van studiejaar 2009/2010 kun je bij de Hogesc hool van Arnhem
en Nijmegen (HAN ) Technologie en Samenleving studeren.
Dankzij auto’s, treinen en vliegtuigen kunnen we overal ter wereld heen. Door ict en internet zijn we altijd en overal bereikbaar. Forensisch onderzoek helpt misdaden oplossen. Robots en machines maken ons werk lichter en dankzij moderne geneeskunde leven we langer.
Grote uitdagingen
De vooruitgang heeft ons ook nieuwe problemen gebracht. Klimaatverandering, milieuverontreiniging en fileproblemen… Nieuwe technologie zet ons voor nieuwe dilemma’s, zoals embryoselectie en bio-industrie. Wet- en regelgeving hebben aanpassingen nodig om bijvoorbeeld mensenhandel via internet te bestrijden. En omdat we langer leven, groeit het aantal bejaarden en neemt de druk op de gezondheidszorg toe. Kortom, allemaal nieuwe uitdagingen.
Slimme oplossingen
Technologie is overal. Er zijn talloze toepassingen en elke dag komen er keuzes bij. De samenleving heeft steeds meer behoefte aan mensen die weten hoe – en waar – je al die ideeën en producten slim en verstandig inzet. Hiervoor heb je niet alleen kennis van technologie nodig, maar ook van maatschappelijke, ethische, politieke en economische aspecten.
Kijk eens naar de spaarlampen en zuinige wasmachines die we tegenwoordig hebben. Zijn we zuiniger geworden met energie? Welnee, we hangen juist meer lampen op en wassen onze kleren nog vaker. Om de wereld te verbeteren is dus meer nodig dan technische snufjes alleen. In de manier waarop mensen omgaan met technologie, is veel winst te behalen.
Creatieve organisaties
Vanuit de arbeidsmarkt groeit de vraag naar professionals op dit gebied. Nieuwe producten leiden steeds vaker tot aanpassingen binnen organisaties. Ter illustratie, om een vakantie te boeken of een boek te kopen hoef je tegenwoordig niet meer de stad in. Dankzij internet regel je dat thuis, vanuit je luie stoel. Reisbureaus en boekhandels hebben zich daarop moeten aanpassen.
Brede professionals
Steeds vaker worden producten bedacht en ontworpen door mensen die niet alleen technologische kennis hebben, maar ook creatief zijn, commercieel kunnen denken en weten wat klanten willen.
Er is een groeiend tekort aan bèta/technische professionals, wereldwijd. Het gaat al lang niet meer om ‘techneuten’ alleen, maar ook om mensen die de brug kunnen slaan tussen technologie en samenleving, die inzichten kunnen combineren en alternatieve oplossingen bedenken. De HAN leidt deze professionals op. Met ingang van studiejaar 2009/2010 kun je in Arnhem Technologie en Samenleving studeren.
Na je studie
Na je studie begrijp je hoe technologie en samenleving elkaar beïnvloeden en kun je bedrijven helpen om veelbelovende uitvindingen om te zetten in echte oplossingen. Je kent de creatieve kracht van samenwerking tussen kunstenaars en programmeurs, juristen en biologen, ontwerpers en ondernemers. Jouw meerwaarde is je brede kijk op omgeving, mensen, technologie en innovatie.
Inhoud
Om die brede blik te ontwikkelen krijg je vakken als psychologie, milieukunde, bedrijfskunde, conceptontwikkeling en communicatie, Samen met je medestudenten voer je projecten en opdrachten uit rondom een aantal thema’s. Een van de thema’s is Lifestyle & Design. Hierbij ga je bijvoorbeeld technologische toepassingen ontwerpen voor kleding en gebouwen. Bij het thema Environment kun je denken aan onderwerpen als water, milieu, energie en natuur. Andere thema’s zijn Health en Entertainment.
Toekomst
Hoe ziet de wereld er over vijf jaar uit? En over tien of twintig jaar? Lastig te voorspellen. Eén ding staat vast: de samenleving verandert. Er ontstaat steeds meer behoefte aan mensen die problemen en uitdagingen kunnen vertalen naar oplossingen, aan vrouwen en mannen die verbindingen kunnen leggen tussen maatschappelijke, economische en technologische ontwikkelingen, aan ondernemers die al die kansen weten te verzilveren, aan professionals met frisse ideeën.
Met Technologie en Samenleving kun je alle kanten op, in allerlei beroepen, binnen allerlei soorten organisatie. De keuze is aan jou.
Ben benieuwd wat je er van vindt. Kan je je nog herinneren dat we het in het begin uitgebreid over de naamgeving gehad hebben?
Rest me je een fijne dag te wensen. Het ziet er naar uit dat het een echte lente dag wordt.
Ella
Videoblog: posters duurzaamheidsprojecten
De posters van de duurzaamheidsprojecten hangen inmiddels aan de muur in het gebouw van faculteit Techniek. Ze hangen in de gang naar het gebouw van Built Environment. Hieronder een kort videootje. Je kunt de video in hoge beeldkwaliteit bekijken of normale.
Duurzame verbeteringen waarbij techniek een belangrijke rol speelt
Hi Masja,
Heb daarnet een mooi programma van Llink gezien. Ik was al eens eerder getipt door een vriendin, maar heb vandaag pas voor het eerst gekeken. Het gaat om allerlei duurzame verbeteringen, waarbij techniek natuurlijk een belangrijke rol speelt.
In het programma van vanavond bleek ook hoe belangrijk het commerciele aspect is. Vanavond ging onder andere over de terrasverwarming met zijn enorme CO2 uitstoot. De presentator van Llink probeerde in Nijmegen dekens aan cafe’s met een terrasverwarmer te slijten, als alternatief voor de terrasverwarming. Dat blijken ze ook in Amsterdam te doen. Waarom dus niet in Nijmegen dacht hij? Dat lukte echter helemaal niet. Vervolgens liet hij een sensor plaatsen waarbij de terrasverwarming alleen maar aangaat als de klant eronder gaat zitten. Dat bespaart het cafe zo’n € 250 per jaar per terrasverwarmer. En toen deden ze het ineens allemaal. Gaaf, he?
Jammer alleen dat ze ook niet naar het alternatief hebben gekeken dat onze studenten van Industrieel Produkt Ontwerpen hebben gemaakt en waarvoor ze onlangs de prijs voor duurzame terrasverwarming ontvingen van Minister Cramer. Ik heb ze dat dan ook gemaild vanavond. Ben benieuwd of ik een reactie ontvang.
Tot kijk.
Ella
RSS feed berichten